Co będziesz umieć po tej lekcji?
Nauczysz się dodawać i odejmować wielomiany przez łączenie wyrazów podobnych. Przejdziesz od rozpoznania tych samych potęg do odejmowania całego nawiasu, gdzie minus zmienia znaki wszystkich składników.
Łączysz tylko wyrazy z taką samą częścią literową.
Przy dodawaniu nawiasy opuszczasz bez zmiany znaków.
Przy odejmowaniu zmienia się znak każdego składnika odejmowanego nawiasu.
- rozpoznasz wyrazy podobne
- dodasz i odejmiesz wielomiany
- sprawdzisz wynik przez podstawienie
Wyjaśnienie krok po kroku
Każdy kolejny krok rozwija poprzedni. Po przykładach spróbuj rozwiązać pytania samodzielnie.
Które wyrazy można połączyć?
Wyrazy podobne mają tę samą część literową. Przy jednej zmiennej oznacza to tę samą potęgę . Dlatego można połączyć i , ale nie i .

Wielomian jednej zmiennej to suma jednomianów z nieujemnymi całkowitymi wykładnikami tej zmiennej, np. . Wyraz wolny to składnik bez zmiennej, tutaj .
nie są wyrazami podobnymi.
Zredukuj .
, , a wyraz wolny to . Wynik: .
Potęga przy musi być taka sama.
Dodawanie wielomianów
Przy dodawaniu wielomianów opuszczasz nawiasy bez zmiany znaków. Potem zbierasz osobno wyrazy z tymi samymi potęgami i liczby bez zmiennej.
Oblicz .
Po opuszczeniu nawiasów mamy . Redukujemy: , , . Wynik: .
Wygodnie pisać składniki według potęg: pod , pod , liczby pod liczbami.
Minus przed nawiasem
Odejmowanie wielomianów jest trudne głównie przez znaki. Minus przed nawiasem oznacza, że odejmujesz każdy składnik z tego nawiasu.

Oblicz .
Drugi nawias zmienia znaki: . Redukujemy: , , . Wynik: .
Najczęstszy błąd to zmiana znaku tylko pierwszego składnika. Znak zmienia każdy składnik w odejmowanym nawiasie.
Brakujące potęgi i sprawdzenie
Wielomian nie musi mieć wszystkich potęg. Jeśli brakuje wyrazu, możesz myśleć o współczynniku równym . Wynik można szybko sprawdzić przez podstawienie prostej liczby za .
Oblicz .
Po zmianie znaków w drugim nawiasie: . Wynik po redukcji: .
Podstawienie jednej liczby nie jest dowodem, ale szybko wyłapuje wiele błędów znaków.
Teraz Twoja kolej
Wybierz odpowiedź w myślach lub na kartce, a potem rozwiń rozwiązanie.
Wynik redukcji wyrażenia to:
Sprawdź odpowiedź
, , .
jest równe:
Sprawdź odpowiedź
, , .
jest równe:
Sprawdź odpowiedź
Minus zmienia znaki drugiego nawiasu: .
Które wyrazy są podobne?
Wskaż parę wyrazów podobnych.
Sprawdź odpowiedź
Para i ma tę samą część literową.
Najkrótsze podsumowanie metod
Dodawanie wielomianów polega na opuszczeniu nawiasów i połączeniu wyrazów podobnych. Odejmowanie wielomianów wymaga zmiany znaków wszystkich składników odejmowanego nawiasu. Po redukcji porządkuj wynik od najwyższej potęgi do najniższej.
Łącz tylko te same potęgi zmiennej.
Wynik możesz kontrolnie sprawdzić przez podstawienie.